Bu yaşlarda zorlanma nasıl görünür?
Bu yaşlarda çocuklar zorlandıklarını çoğu zaman sözle değil davranışla gösterir. Ebeveynlerin sık anlattığı durumlardan bazıları:
- öfke patlamaları, sık ağlama ya da içine kapanma,
- uyku ve yemek düzenindeki değişiklikler,
- okula ya da ebeveynden ayrılmaya direnç,
- kardeş doğumu sonrası daha küçük yaşlara ait davranışlara geri dönme,
- korkular, arkadaş ilişkilerinde ya da kurallara uymakta zorlanma,
- taşınma, ayrılık ya da kayıp gibi aile içi değişikliklerden sonra görülen farklılıklar.
Bu davranışların çoğu gelişimin olağan bir parçasıdır ve zamanla kendiliğinden değişir. Uzun sürdüğünde, sıklaştığında ya da çocuğun ve ailenin günlük yaşamını zorlaştırdığında bir görüşme, neler olup bittiğini birlikte anlamaya yardımcı olabilir.
Görüşmeler nasıl ilerler?
Küçük çocuklarla görüşmeler oyun ve çizim üzerinden ilerler. Oyun, çocuğun yaşadıklarını ve duygularını kendi dilinde ifade edebildiği bir alandır. Okul çağındaki çocuklarla oyun ve konuşma birlikte kullanılır.
Ebeveynlerle düzenli görüşmeler sürecin doğal bir parçasıdır. Çocukla süren çalışmalarda ebeveynle belirli aralıklarla ayrı görüşmeler yapılır. Bu görüşmelerde gözlemler paylaşılır, evde neyin işe yarayabileceği birlikte düşünülür.
İlk görüşme genellikle yalnızca ebeveynlerle yapılır. Ayrıntılar: Süreç nasıl işler?
Zor yaşantılardan sonra
Kaza, kayıp, deprem gibi zor bir olaydan sonra uyku, korku, dikkat ve öfkede değişiklikler görülebilir. Bu değişikliklerin bir bölümü zamanla kendiliğinden azalır. Haftalar geçtiği hâlde günlük yaşamı zorlaştırmaya devam ediyorsa bir değerlendirme görüşmesi yol gösterici olabilir.
Gelişimsel tarama ve değerlendirme
0–6 yaş gelişimsel tarama, okul olgunluğu, zihinsel beceriler ve dikkat değerlendirmesi için standart ölçme araçları uygulanır. Ayrıntılar: Psikolojik değerlendirme ve gelişimsel tarama.